Toezicht en handhaving door de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd

Door: mr. R.J. (René) Borghans, Zorg en Welzijn, Gezondheidsrecht Datum: 22 december 2017

In dit vervolg op een eerder artikel over de klachtprocedure  volgens de Wet BIG in de gezondheidszorg, ga ik in op de taken en aandachtsgebieden van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ). Overigens is de IGJ – of officieel nog de IGJ i.o. (‘in oprichting’) – de nieuwe naam van de organisatie die per 1 oktober 2017 is ontstaan door een fusie van de Inspectie Jeugdzorg en de Inspectie voor de Gezondheidszorg. Hierna zal ik de IGJ aanduiden als ‘de Inspectie’.

Taken van de Inspectie

Het takenpakket van de Inspectie bestaat zowel uit toezicht als uit handhaving.

Toezicht houdt de Inspectie op de kwaliteit en veiligheid van de zorg, geneesmiddelen en medische producten, waarbij 2 vormen worden onderscheiden:

  • risicotoezicht, ter voorkoming van gevaarlijke situaties, en;
  • incidententoezicht op basis van meldingen.

Uit de aard is het eerste soort toezicht derhalve proactief en het tweede reactief. Periodiek verlegt de Inspectie het accent van het toezicht.

Handhaving vindt plaatst op 4 niveaus, oplopend van licht naar zwaar:

  1. stimuleringsmaatregelen, zoals campagnes, circulaires en brieven;
  2. corrigerende maatregelen, zoals gesprekken, verbeterplannen en verscherpt toezicht;
  3. bestuursrechtelijke maatregelen, zoals aanwijzingen, bevelen tot sluiting, intrekking van vergoedingen en boetes, en;
  4. straf- en tuchtrechtelijke maatregelen, zoals inbeslagnames, opsporingsonderzoeken en tuchtrechtelijke klachten.

Aandachtsgebieden van de Inspectie

De Inspectie stelt ieder jaar opnieuw haar specifieke aandachtgebieden vast in een Werkplan. Momenteel zijn de speerpunten onder meer medicatieveiligheid, goed bestuur in de zorg en disfunctionerende zorgverleners. Aan die onderwerpen gaat op dit moment de meeste aandacht uit.

Balans in de uitvoering

Regelmatig blijkt uit incidenten die het grote publiek bereiken dat het voor de Inspectie schipperen blijft tussen mogelijk te licht en te zwaar inzetten van maatregelen. Zo werd naar aanleiding van uitzendingen van het televisieprogramma Zembla enige tijd geleden het ingrijpen door de Inspectie in de kwestie van de afdeling KNO van het UMC Utrecht te laat of te licht bevonden, terwijl het optreden van de Inspectie in de kwestie rondom de huisarts uit Tuitjenhorn te zwaar werd geacht.

Reden dus om als instelling en of zorgverlener alert en proactief te zijn om zo maatregelen in elk geval zoveel mogelijk te voorkomen!

Vragen of advies m.b.t. inspectie(onderzoek)

Heeft u vragen over dit onderwerp of heeft u te maken met een onderzoek of ingrijpen van de Inspectie, dan kunt u uiteraard met ons contact opnemen. Wij staan u graag met deskundige raad en daad bij.