Nieuwe mogelijkheden om collectief geleden schade te verhalen?

Door: mr. R.J. (René) Borghans, Aansprakelijkheid, verzekering & schade Datum: 11 mei 2017

Collectieve schade

Uit het verre en meer recente verleden zijn veel gevallen bekend waarbij grote groepen mensen of bedrijven schade hebben geleden die was veroorzaakt door één veroorzaker en of door één gebeurtenis. Denk daarbij aan vliegtuigongelukken, maar meer recentelijk ook aan het VW-dieselschandaal.

In Nederland kennen we al langer een regeling waardoor het mogelijk is in één procedure op te treden tegen een schadeveroorzakende partij als meer partijen schade hebben geleden. Tevens kent Nederland de zogenaamde wet Collectieve Actie Massaschade (WCAM) volgens welke wet het Gerechtshof te Amsterdam een collectief getroffen schikking algemeen verbindend kan verklaren.

Tot nu toe geen directe schadevergoeding

Nadeel van de huidige procedures is dat de rechter wel (in een zogenaamde verklaring voor recht) tot de vaststelling kan komen dat de  veroorzaker aansprakelijk is voor de door meer personen gelden schade, maar de hoogte en de veroordeling daarvan kunnen in die procedure niet worden vastgesteld en gevorderd. En in het kader van de WCAM zal dus eerst een regeling moeten zijn getroffen voordat de rechter er aan te pas komt: voor het Amsterdamse hof wordt immers geen procedure gevoerd waarin geprocedeerd wordt over de vraag of er schadevergoeding verschuldigd is en wat dan de hoogte daarvan is, maar het Hof verklaart alleen een al getroffen regeling voor alle betrokkenen geldend.

Nieuwe wetsvoorstel: representatieve organisaties vertegenwoordigen gedupeerden

Die nadelen zullen worden ondervangen als de wet Collectieve Schadevergoedingsactie wordt ingevoerd. Dat zal nog wel enige tijd duren, want de laatste stand is dat een voorstel voor de wet eind 2016 bij de Tweede Kamer is ingediend en de wet zich dus min of meer aan het begin van het wetgevingsproces bevindt.

Maar als die wet wordt ingevoerd zal het mogelijk zijn dat een representatieve belangenorganisatie een procedure bij een daarvoor aangewezen rechtbank (de Rechtbank Amsterdam) begint. Melden zich meer organisaties dan kan de rechtbank de meest geschikte aanwijzen als Exclusieve Belangenbehartiger. Deze voert de procedure dan namens alle gedupeerden, maar uiteraard kunnen gedupeerden die dat niet willen dat aangeven en kunnen zij zelf procederen.

Voor hen zal de uiteindelijke uitspraak dan niet gelden, maar voor de overige wel: voordeel voor hen is dat zij gemakkelijker hun recht kunnen halen en voordeel voor de veroorzaker dat zij maar één claimende partij tegenover zich heeft staan. In Europees verband is dit een vrij nieuwe wettelijke regeling en om het voor ‘buitenlanders’ niet al te aantrekkelijk te maken moeten (voor toepassing van de wet) de zaak en of partijen wel voldoende aanknopingspunten met de Nederlandse rechtssfeer hebben.

We volgen de ontwikkelingen met belangstelling!

Advies

Neem gerust voor advies contact op met onze schadeadvocaten: bel 026-3522825 of mail naar aansprakelijkheidsrecht@dekempenaer.nl