Aansprakelijkheid en evenementen: Monstertruck Haaksbergen

Door: mr. J. (Jan) de Wrede, Strafrecht, Aansprakelijkheid, verzekering & schade Datum: 15 april 2016

Vandaag, 15 april 2016, heeft de rechtbank Overijssel uitspraak gedaan inzake de strafzaak tegen de bestuurder van de monstertruck die tijdens een evenement in Haaksbergen het publiek inreed en tegen de organisator. De uitspraken zijn te raadplegen op rechtsrpaak.nl, zie uitspraak tegen de bestuurder en uitspraak tegen de organisator.

Bestuurder monstertruck

De rechtbank heeft geoordeeld dat de bestuurder van de monstertruck een gevangenisstraf dient te krijgen van 15 maanden. De rechtbank geeft in haar uitspraak aan dat als uitgangspunt heeft te gelden: “dat volgens vaste rechtspraak van degene die een situatie in het leven roept of laat voortbestaan die voor anderen bij niet-inachtneming van de vereiste oplettendheid en voorzichtigheid gevaarlijk is, onder omstandigheden kan worden gevergd dat hij met het oog daarop bepaalde veiligheidsmaatregelen neemt. In dat kader moet worden gelet op de mate van waarschijnlijkheid waarmee bij niet-inachtneming van die vereiste oplettendheid en voorzichtigheid kan worden verwacht dat daaruit ongevallen ontstaan.

Gelet op het feit dat de stuntman (a) zich qua beroep heeft toegelegd op het optreden bij evenementen en kermissen met monstertrucks, (b) onvoldoende rekening heeft gehouden met het risico om het publiek in te kunnen rijden en (c) niet rekening heeft gehouden met de mogelijkheid dat het publiek niet bekend was dan wel niet in voldoende mate geacht kon worden bekend te zijn met de risico’s van een dergelijk optreden, heeft de stuntman zijn zorgplicht geschonden.

Met andere woorden: de stuntman heeft niet de veiligheidsmaatregelen getroffen dan wel laten treffen die van hem – gelet op zijn professionalisme – verwacht mocht worden. Met name de omstandigheden dat (i) er beperkte ruimte was, (ii) de monstertruck in de richting van het publiek reed en (iii) de kans op een ongeval groot is, weegt de rechtbank zwaar mee in haar oordeel.

Organisator

Ook de organisator krijgt er van de rechtbank van langs, gelet op voornoemd uitgangspunt.

Volgens de rechtbank heeft de organisator niet dan wel onvoldoende zorg gedragen voor (a) een veiligheidsplan, (b) volledige en gedetailleerde informatieverschaffing richting de gemeente, (c) verrichten van gedegen onderzoek naar de uitvoering van de stunt, (d) onderzoek naar de persoon/ het bedrijf dat de stunt uitvoert en (e) het waarborgen van de eisen uit de vergunning en die in een dergelijk geval verwacht mochten worden.

Wat de organisator onder andere verweten werd was dat (i) het plein te klein was voor de stunt, (ii) er veel publiek aanwezig was, (iii) de monstertruck in de richting van het publiek reed en (iv) er slechts dranghekken voor de veiligheid van het publiek waren geplaatst.

De rechtbank oordeelt dan ook dat de organisator: ”niet, althans niet in voldoende mate aan de verplichtingen voortvloeiende uit de zorgplicht heeft voldaan en zich uitsluitend heeft, althans in te sterke mate laten leiden door de door haar veronderstelde professionaliteit van het door haar ingehuurde stuntbedrijf. Hiermee heeft de organisator haar zorgplicht laakbaar verwijtbaar veronachtzaamd en daardoor naar het oordeel van de rechtbank een onaanvaardbaar en haar toe te rekenen risico genomen wat betreft haar verantwoordelijkheid voor de veiligheid van het publiek op het door haar georganiseerde evenement.

De organisator wordt veroordeeld tot een voorwaardelijke geldboete van € 25.000,-.

Tips

Vrij vertaald betekent vorenstaande dat de organisator en/of de uitvoerder van een evenement, het volgende in ogenschouw dienen te nemen:

  • Hoe gevaarlijker, hoe meer maatregelen.
  • Hoe groter de kans op ongevallen/schade, hoe meer maatregelen.
  • Hoe ernstiger de mogelijke schade/ongevallen kunnen zijn, hoe meer maatregelen.
  • Alle in redelijkheid mogelijke maatregelen (waarbij ook gekeken wordt naar kosten-baten) moeten worden genomen.

De op de organisator rustende zorgplicht brengt met zich mee dat een gedegen en professionele voorbereiding en uitvoering is vereist. Dat kan onder andere door:

  1. Het vooraf in kaart brengen van alle mogelijke risico’s en de kansen daarop.
  2. Het zoveel als mogelijk uitsluiten van alle risico’s (met name onaanvaardbare), eventueel in samenspraak met derden.
  3. Het nemen van zoveel als mogelijk (veiligheids)maatregelen die in redelijkheid genomen en gevergd kunnen worden, eventueel in samenspraak met derden; en
  4. het voorhanden hebben van een voldoende calamiteitenplan. In het calamiteitenplan dient te zijn opgenomen (a) de risico’s, (b) maatregelen ter voorkoming daarvan en (c) hoe te handelen als die risico’s zich al voordoen.

Deze uitgangspunten gelden niet alleen bij evenementen waarbij deelnemers schade kunnen lijden, maar ook bij evenementen – zoals in Haaksbergen – waarbij niet-deelnemers (bezoekers) schade kunnen lijden.