Bijna 25 jaar lang huurt een ondernemer een bedrijfsruimte waarin hij een snackbar exploiteert volgens een bekende franchiseformule. De verhuurder en franchisegever zijn via hun vennootschapsstructuur aan elkaar verbonden. Wanneer de verhuurder de huur opzegt om zelf een snackbar op die locatie te beginnen, komt ook de franchiserelatie ten einde. De ondernemer vermoedt dat dit geen toeval is en eist een schadevergoeding. Het gerechtshof Den Haag geeft hem geen gelijk.
In 1997 sluit de ondernemer een franchiseovereenkomst en een huurovereenkomst voor een snackbar in Rotterdam. Bij de start neemt hij de inventaris over en betaalt daarvoor (samen met de goodwill) 2,6 miljoen gulden. Aanvankelijk sluit hij beide overeenkomsten met dezelfde onderneming. Door latere wijzigingen in de bedrijfsstructuur komen de franchiseovereenkomst en de huurovereenkomst bij verschillende, maar aan elkaar gelieerde vennootschappen terecht. In 2016 zegt de franchisegever de franchiseovereenkomst op. De verhuurder beëindigt daarnaast de huur wegens dringend eigen gebruik.
Huur beëindigd
De ondernemer verzet zich tegen beide opzeggingen. De rechter verklaart de opzegging van de franchiseovereenkomst ongeldig, maar de huuropzegging houdt wel stand. Uiteindelijk moet de ondernemer in september 2021 vertrekken. Daarmee wordt ook voortzetting van de franchise onmogelijk. Veertien maanden later opent de verhuurder zelf een snackbar in het pand.
Recht op schadevergoeding?
De ondernemer vindt dat hij recht heeft op een vergoeding. Hij wijst op zijn investeringen, de opgebouwde goodwill en de jarenlange samenwerking. Ook stelt hij dat de verhuurder en franchisegever hebben samengespannen om hem zonder vergoeding te laten vertrekken. De kantonrechter geeft hem gedeeltelijk gelijk en oordeelt dat de franchisegever schadevergoeding moet betalen. In hoger beroep komt het gerechtshof tot een ander oordeel.
Geen automatisch recht op goodwillvergoeding
Volgens het hof zijn de huur- en franchiseovereenkomst juridisch afzonderlijke overeenkomsten. De rechtmatige beëindiging van de huur verplicht de verhuurder niet automatisch tot schadevergoeding. Artikel 7:308 BW kan onder voorwaarden recht geven op een vergoeding als binnen een jaar een soortgelijke onderneming in het pand wordt geëxploiteerd. Hier gebeurde dat pas na veertien maanden. Ook de eerdere betaling voor goodwill geeft geen recht op een vergoeding bij vertrek. Daarover waren geen afspraken gemaakt. De franchisegever heeft evenmin zijn verplichtingen geschonden. De wettelijke plicht om zich als goed franchisegever te gedragen betekent niet dat hij een rechtmatige huuropzegging door een andere partij moet voorkomen. Ook de gestelde samenspanning is onvoldoende onderbouwd. Het hof wijst alle vorderingen van de ondernemer af.